Y lý cơ bản

Ngũ tạng

Ngũ tạng là 5 cơ quan tàng trữ:

* tâm tàng thần
* phế tàng phách
* can tàng hồn
* tỳ tàng ý và trí
* thận tàng tinh và chí

TÂM :

a/ chủ thần minh
b/ chủ huyết mạch, ứng ở mặt
c/ quan hệ với lưỡi

CAN :

a/ can tàng huyết
b/ can chủ mưu lự – (mưu kế, lo nghỉ)
c/ can quan hệ với gân, móng tay móng chân
d / can quan hệ với mắt

TỲ :

a/ tỳ chủ vận hoá
b/ tỳ thống huyết
c/ tỳ quan hệ với tứ chi, cơ nhục cho đến miệng, môi

PHẾ :

a/ phế chủ khí
b/ phế chủ tiết, điều hoà huyết dịch của thân thể
c/ phế hiệp với da lông
d/ phế khai khiếu ở mũi
e/ phế quan hệ với cuống họng âm thanh

THẬN :

a/ thận tàng tinh
b/ thận quan hệ với sinh trưởng phát dục
c/ thận chủ về hoả của mệnh môn
d/ thận chủ xương tủy thông với não
e/ thận khai khiếu ở tai và nhị âm (đại tiểu tiện)

Lục phủ

Lục phủ là 6 cái kho.

ĐỞM:

a/ đởm chủ quyết đoán
b/ đởm là kho chứa tinh ở giữa
c/ can và đởm có quan hệ với nhau

VỊ: (dạ dày)

a/ vị là biển của thuỷ cốc (nước, gạo, cơm), làm nát nhừ cơm nước
b/vị quan hệ với tỳ

ĐẠI TRƯỜNG – TIỂU TRƯỜNG: (ruột non, ruột già)

a/ ruột non chủ tiêu hoá mà phân ra chất trong, chất đục
b/ ruột già chủ việc truyền tống chất cặn bã
c/ ruột già quan hệ với ruột non
d/ ruột già quan hệ với phế
e/ ruột non quan hệ với tâm

BÀNG QUANG

a/ bàng quang chủ việc chứa tân dịch
b/ bàng quang quan hệ với thận

TAM TIÊU

bộ vị của tam tiêu gồm :
– thượng tiêu: từ miệng của dạ dày đến lưỡi
– trung tiêu: từ miệng trên của dạ dày đến miệng dưới của dạ dày
– hạ tiêu: từ miệng dưới của dạ dày đến nhị âm (đại tiểu tiện)

công năng của tam tiêu:

a/ thượng tiêu:

chủ nạp như hít hơi thở vào phế, ăn uống vào vị, đem khí đi khắp cơ thể làm âm da, nhuần lông

b/ trung tiêu:

đem chất hoá sinh của thức ăn nuôi dưỡng khí huyết tân dịch

c/ hạ tiêu:

chủ xuất mà không nạp như đại tiểu tiện, bài tiết tưới rưới cho thuỷ dịch, tiết biệt chất trong, chất đục.

(Nguồn: http://www.vnthidan.com/)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *